HERSTEL VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK LEVEN

Ten tijde van het verschijnen van dit artikel viert de abdij van Berne het feit dat het 150 jaar geleden is dat op 2 februari 1857 het gemeenschapsleven van de abdij is hersteld. Van 1648 af leefden de broeders van de abdij in verspreiding, de abt met enkele broeders in de katholieke Nederlanden, in Vilvoorde, en de rest bij schuur- en schuilkerken en in enkele vrije heerlijkheden in de hervormde noordelijke Nederlanden.
Het vieren en herdenken van zo’n gebeurtenis roept als vanzelf op tot nadenken over gemeenschappelijk leven, over gemeenschapsleven.

De kwaliteit van het gemeenschapsleven staat immers breed ter discussie. Het leren omgaan met identiteitsbeleving, individualiteit, verschillen in cultuur, waarden en religie is de inzet voor de samenhang in onze maatschappij en de toekomst ervan.
Regelmatig worden we opgeschrikt door de gevolgen van een escalatie van de spanningen die dit proces oproept. De onlusten in de Parijse voorsteden en de manier waarop de regering daarmee omging liggen ons nog vers in het geheugen.

Individualiteit en pluriformiteit zijn een niet meer weg te denken realiteit in onze samenleving. Dat los je niet op door inburgering en inculturatie. Je lost het niet op door conformeringsdwang en obsolete machtsmiddelen en ook niet door niet herijkte oude vormen uit de kast te halen. De samenleving is wezenlijk aan het veranderen en de modellen die we hanteren zijn wellicht niet langer te handhaven.
We moeten misschien op zoek naar nieuwe benaderingen voor de opbouw van onze 21e-eeuwse maatschappij.

Vast staat voor mij wel dat geen enkele samenleving mogelijk is zonder een basis van respect en waardering voor het anders-zijn van de ander, zonder een je veilig weten in de aanwezigheid van de ander, zonder barmhartigheid en mededogen.
De problemen die we in de maatschappij tegen komen, ontmoeten we ook in de religieuze gemeenschap. Ook de abdij moet op zoek naar nieuwe benaderingen voor het religieuze gemeenschapsleven. Die zijn niet zonder meer voorhanden. Die moeten we met elkaar vinden in liefde en respect. Ook al veranderen vormen, niet verandert het radicaal menswaardige van een samenleving en voor wat betreft de religieuze samenleving, het geestelijke kader van de menswording, en daarmee de groei in (mede)menselijkheid.

Een samenleving moet uitnodigen om te groeien en groeien doe je aan elkaar en dat kan maar wanneer je elkaar waardeert en respecteert. In plaats van de confrontatie aan te gaan, moeten we durven de ontmoeting binnen te treden. Natuurlijk vanuit je identiteit. Maar de moderne identiteit is niet zozeer een begrenzing, een afbakening, een geslotenheid, de omslotenheid waarin ik mijzelf ben (wat dat dan ook moge wezen), maar veeleer een positie, een wijze van omgaan en ontmoeten, de relatie die je aangaat met de wijzigende omgeving. Onze tijd nodigt uit tot beweging. Ik hoop maar vanuit bewogenheid.

Ward Cortvriendt.

boekentip Gelukkig samenleven.

U kunt blijk geven van uw waardering voor Stukwerk door overmaking van een vrijwillige bijdrage op één van de rekeningen van de Abdij van Berne te Heeswijk: Postbank 1082440 of Rabobank 1201.00.908 (vermelding: 'vrijwillige bijdrage') Voor buitenlandse abonnee's: Rabobank 12.01.00.908; IBAN: NL64RABO 0120 1009 08; BIC: RABONL2U

Alle vorige afleveringen van Stukwerk-online zijn te vinden op www.abdijvanberne.nl.