Het spel meespelen
Henny Groote Schaarsberg
Mam, wat denk jij dat bij mij past? Wat voor soort werk zal bij mij passen? Zou ik nog groeien of blijf ik ongeveer zo lang als ik nu ben? Op wie lijk ik het meest vind je, en waarom vind je dat ik op opa lijk?
Vragen waar mijn jongste dochter mij mee overstelpt de laatste weken. Net een half jaar naar het voortgezet onderwijs verwoordt ze de zoektocht naar wie of wat ze ooit zou kunnen zijn. En daarvoor is de startvraag: wie ben ik voor jou? Wat zie jij in mij? Met de antwoorden die je als ouder zoekend en tastend geeft, denkt en doet ze voort.
Naar aanleiding van de opmerking dat ze best goed zou kunnen zingen in een koor of een musicalgroep, liet ze zich verleiden tot het meezingen in een musical op school: de musical Chicago. Deze musical werd opgezet voor het goede doel, een school in India, maar dat was voor haar pas in tweede instantie interessant. Allereerst liet ze zich inspireren door de jazzmuziek en de rol van ‘vrouw van lichte zeden’. De zanggroep van de musical verbeeldde een groep vrouwen uit een vrouwengevangenis in het Chicago van de jaren 30 van de vorige eeuw. Met zware make-up, een minirokje, netkousen en een nepsigaret leek er ineens een volwassen vrouw te staan in plaats van een 13-jarige.
Het was overigens in het algemeen verbazingwekkend hoe goed alle jongeren hun volwassen rol uitwerkten. Een rol waarvan de impact hen vaak nog boven de pet ging. Bovendien had het geheel iets van een omkeer ritueel: het leven aan de zelfkant van de samenleving in de opgevoerde musical was omgekeerd aan de beschermde en welgestelde situatie bij de jongeren thuis.
Rollen en verhoudingen omkeren kennen we ook als samenleving. Denk maar aan het zojuist gevierde carnaval. Diegenen die dit omkeerfeest meevieren stellen elk jaar de vraag: hoe gaan we dit jaar, als individu of als groep? Naarmate jongeren ouder worden zie je ze steeds meer een eigen rol kiezen. Voor de dertienjarige dochter is het nog net te vroeg om allerlei rollen te proberen. Ze blijft het liefst nog veilig experimenteren vanuit thuis of verkleedt zich zoals iedereen doet. Dat is anders bij haar oudere broer, die thuis kwam in een lange jurk: ‘We gaan als moslim dit jaar.’ Een grote groep jongeren, verkleed als moslim, zwierend over straat terwijl ze hoofddoekjes uitdelen aan de vrouwen die ze ontmoeten. Als ouder slikte ik een aantal bedenkingen weg, want die waren er meteen: is het niet te provocerend, is het niet denigrerend? Het enige dat me ontglipte was dat dan ook de alcohol moest blijven staan als ze als moslim zouden gaan. Dit leverde een big smile op: ‘Ja, mam … .’
Het verkleed gaan als moslim bleef me bezig houden. Ik vroeg me af of er maatschappelijk engagement zat in de keuze van de jongens en vroeg hen of ze niet een ‘Geert ‘ in de groep wilden opnemen. Hun antwoord maakt een eind aan mijn gepeins, want ze hadden erover gedacht, maar vonden de figuur Geert Wilders te provocerend. ‘Dan is het niet leuk meer.’
Dan is het niet leuk meer, het mag wat prikkelen maar moet niet provoceren. Een ijzersterk argument want het omkeerfeest dat carnaval is staat of valt bij dat het een leuk spel moet blijven. Zo ook bij een musical met de volwassen thematiek van ‘criminaliteit in Chicago’. Ondanks dat de thematiek uit het ‘echte’ leven komt zijn beide een spel, tot lering en vermaak van jong en oud. En ik hoop dat we het nooit verleren: het spel meespelen.
U kunt blijk geven van uw waardering voor Stukwerk door overmaking van een vrijwillige bijdrage op één van de
rekeningen van de Abdij van Berne te Heeswijk: Postbank 1082440 of Rabobank 1201.00.908 (vermelding: 'vrijwillige bijdrage') Voor
buitenlandse abonnee's: Rabobank 12.01.00.908; IBAN: NL64RABO 0120 1009 08; BIC: RABONL2U |
Alle vorige afleveringen van Stukwerk-online zijn te vinden op
www.abdijvanberne.nl.